Dziś wspominamy bohaterów, którzy po II wojnie światowej nie zaakceptowali narzuconego Polsce systemu komunistycznego i przez wiele lat kontynuowali walkę o wolną i suwerenną ojczyznę.
Narodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych” został ustanowiony w 2011 r. przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej jako wyraz szacunku i hołdu dla członków powojennego podziemia antykomunistycznego ludzi, którzy nie złożyli broni i sprzeciwiali się sowieckiej dominacji oraz reżimowi komunistycznemu.
Termin „Żołnierze Wyklęci” odnosi się do różnych organizacji i grup powstałych po 1944 r., w tym tych wywodzących się z Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych i innych ruchów niepodległościowych. Byli to zarówno żołnierze z bronią w ręku, jak i osoby wspierające opór wobec narzuconej władzy.
Data 1 marca nie jest przypadkowa upamiętnia dzień 1 marca 1951 r., kiedy to w więzieniu na warszawskim Mokotowie komuniści zamordowali kierownictwo organizacji Wolność i Niepodległość (m.in. płk. Łukasza Cieplińskiego mjr. Adama Lazarowicza, mjr. Mieczysława Kawalca)
„Wyklętymi” byli m.in. walczący na Lubelszczyźnie żołnierze dowodzeni przez mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika” czy mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zaporę”. Liczbę członków wszystkich organizacji i grup konspiracyjnych szacuje się na 120-180 tysięcy, choć czasem mówi się nawet o 300 tysiącach. Jedno jest pewne: nadal są to szacunki, a badania trwają. Nie znamy nawet miejsc pochówku wielu z nich, ponieważ grzebano ich potajemnie w nieznanych do dziś miejscach: w istniejących wcześniej grobach na cmentarzach, w pobliżu cmentarzy, w pobliżu siedzib aparatu bezpieczeństwa, w lasach i na poligonach wojskowych. Wciąż nie odnaleziono ciał m.in. gen. Augusta Emila Fieldorfa „Nila” (szefa Kedywu Komendy Głównej AK), rtm. Witolda Pileckiego, a także płk. Łukasza Cieplińskiego i jego współpracowników z IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.
Przez wiele lat po wojnie antykomunistyczni żołnierze byli uznawani przez ówczesne władze za „wrogów państwa”, ich czyn i ofiara były ukrywane lub zapomniane. Dziś pamięć o nich jest odtwarzana dzięki badaniom historyków, edukacji i publicznym obchodom.
Pamiętamy i oddajemy hołd tym, którzy w trudnych czasach zachowali wierność ideałom wolnej Polski.
Cześć ich pamięci! 
